Wet orgaandonatie

Wet op de orgaandonatie;

In 1998 werd de Wet op de Orgaandonatie (WOD) van kracht. Sindsdien kunnen mensen in het Donorregister hun wensen over orgaandonatie na hun overlijden laten vastleggen. De belangrijkste doelstelling van de wet is het verhogen van het aantal orgaandonoren en daarmee het aantal orgaantransplantaties. De Nierstichting kan echter niet anders concluderen dat de Wet op de Orgaandonatie tot dusverre geen positieve effecten heeft op de wachttijd. Sterker: sinds het van kracht worden van de wetgeving is de wachttijd alleen maar toegenomen, van gemiddeld 2,5 jaar naar ruim 4 jaar.

Ongeveer 40% van de volwassen Nederlanders staat ingeschreven in het Donorregister. Dit betekent dat van de overige 7 miljoen mensen onbekend is of zij bereid zijn na hun overlijden een orgaan te doneren. Zonder vermelding in het Donorregister weten artsen en nabestaanden niet wat iemands wensen zijn, met als resultaat dat het in driekwart van de gevallen niet tot donatie komt. Toch blijkt uit onderzoek dat een groot deel van deze 7 miljoen mensen wél bereid is om organen na overlijden ter beschikking te stellen. Zij hebben dat alleen niet laten registreren. Juist dat – het niet bekend zijn van de persoonlijke keuze – is de belangrijkste verklaring voor het grote tekort aan donororganen in Nederland en daardoor de lange wachttijd voor een donororgaan. Aan die grote onbekendheid moet volgens de Nierstichting een einde komen.

De Nierstichting voert al jaren een intensieve lobby voor een wijziging van de Wet op de Orgaandonatie. Sinds 2004 maakt de Nierstichting zich – samen met alle relevante betrokkenen in het veld – sterk voor de invoering van het Actief Donorregistratiesysteem (ADR). Dit ADR-systeem gaat uit van volledige keuzevrijheid. Het legt alleen meer druk op het máken van een keuze en die te laten registreren. Personen die niet in dit systeem staan geregistreerd, worden aangeschreven met het verzoek zich te registreren. Als zij hierop na herhaalde verzoeken niet reageren, stemmen zij automatisch in met orgaandonatie. Dit wetsvoorstel haalde overigens in maart 2005 net geen meerderheid in de Tweede Kamer.

Nu, twee jaar na dato, stelt de Nierstichting vast dat de wachttijd nog steeds onverantwoord lang is en het potentieel aan postmortale donatie voor een groot deel onbenut blijft. Toch is een uitweg uit deze situatie mogelijk. Zo beschouwt de Nierstichting verplichte registratie (wat niet hetzelfde is als ‘automatisch donorschap’)　van donoren als de belangrijkste structurele oplossing van dit probleem. Vandaar dat zij zich intensief blijft inzetten voor de totstandkoming van dit systeem en daarnaast andere initiatieven ondersteunt die een bijdrage kunnen leveren aan een verkorting van de wachttijd.