hemodialyse
Wat is hemodialyse;
De nier filter waar het bloed langs stroomt. Het bloed wordt gefilterd. Overtollig vocht en stoffen die het lichaam niet nodig heeft (afvalstoffen, zout, enzovoort) verlaten het lichaam als urine. Op deze manier regelt de nier de hoeveelheid water en zouten in het lichaam, en verlaten afvalstoffen het lichaam. Een kunstnier is een apparaat dat ongeveer hetzelfde doet als de nieren. Zo’n kunstnier neemt de functie van uw nieren gedeeltelijk over wanneer hun werking erg achteruit is gegaan. Behandeling met een kunstnier wordt hemodialyse genoemd. Bij hemodialyse wordt u enkele keren per week gedurende een aantal uur aangesloten op de kunstnier. Afhankelijk van uw medische toestand en persoonlijke omstandigheden kan dit bijvoorbeeld drie tot vijf keer per week een behandeling van drie tot vijf uur dialyse betekenen. Uw bloed stroomt dan door de kunst nier en wordt gefilterd. Het overtollige water e zout wordt uit uw lichaam gespoeld en raakt bovendien afvalstoffen kwijt. Hemodialyse kan plaatsvinden op de dialyseafdeling van het ziekenhuis of in een zelfstandig dialysecentrum. In sommige gevallen kan iemand hemodialyse ook thuis uitvoeren, wanneer dit medisch verantwoord is.
Een theezakje;
Als we een zakje thee in kokend heet water hangen, krijgt het heldere water langzaam kleur en smaak. De thee blaadjes blijven in het zakje achter. Het theezakje laat dus wel smaak en kleurstoffen door, maar de theeblaadjes zelf niet omdat zij te groot zijn.
Het vlies;
Bij hemodialyse gebeurt niet precies hetzelfde als bij een theezakje in helder water, maar lijt er wel op. De hemodialyse maakt gebruik van een vlies. Dat vlies is te vergelijken met het zakje waar de thee in zit: het bevat heel kleine gaatje en werkt als een filter. Sommige stoffen kunnen door de gaatje heen. Andere stoffen zijn groter en worden door het vlies tegengehouden. Aan de ene kant van het vlies stroomt het bloed, aan de andere kant bevindt zich vloeistof. Het bloed en de vloeistof blijven dus altijd gescheiden. Deze vloeistof wordt spoelvloeistof genoemd en is te vergelijken met het heldere water uit het voorbeeld met het theezakje. Tijdens de hemodialyse gebeurt het volgende: zouten, zuren en afvalstoffen die zich in et bloed bevinden gaan samen met een deel van het vocht waaruit het bloed bestaat, door het vlies heen. Zij komen in de spoelvloeistof terecht. Het vlies laat echter geen eiwitten en bloedcellen door, zodat deze niet uit het bloed verloren gaan. Ook laat het vlies geen bacteriën door. Deze kunnen dus niet vanuit de spoelvloeistof in het bloed terechtkomen. Wanneer het bloed een aantal keren langs het vlies is gestroomd, zijn dus de meeste vloeistoffen, het overtollige vocht en het teveel aan zuren en zouten eruit gespoeld en in de spoelvloeistof terecht gekomen.
De kunstnier;
De kunstnier is een klein apparaat. Om de dialyse goed te laten verlopen, is nog een aantal andere apparaten nodig. Er bestaan veel uitvoeringen, maar in elke kunstnier stroomt het bloed langs een groot aantal vliezen. De membranen zijn gemaakt van kunststof. Deze kunnen de vorm hebben van vellen. Ook kan de membraan de vorm hebben van een heel dun buisje waar het bloed door stroomt. In een kunstnier zijn ontelbaar veel van deze kleine buisjes samengevoegd. In Nederland wordt een kunstnier na een keer gebruiken weggegooid. Het bloed stroomt uit het lichaam via een slangetje de kunstnier in. Daar wordt het bloed gezuiverd en dan weer via een ander slangetje naar het lichaam teruggevoerd. Een dialysebehandeling duurt enkele uren. Per behandeling stroomt er zo’n 40 a 50 liter bloed door de kunstnier.een volwassen mens heeft ongeveer vijf liter bloed. Dus al het bloed stroomt meerdere keren door de kunstnier en kan zo redelijk goed gezuiverd worden. Toch kan kunstnierbehandeling maar 10 tot 15 procent van de normale zuivering door gezonde nieren leveren. Wanneer het bloed uit het lichaam komt, wordt er een stollingswerend medicijn aan toegevoegd voordat het de kunstnier instroomt.
De spoelvloeistof;
Via een ander stel slangen stroomt de spoelvloeistof de kunstnier in en uit. Deze vloeistof wordt steeds ververst. Als spoelvloeistof gebruikt men leidingwater dat op een speciale manier gezuiverd is, zodat alle schadelijke zouten eruit zijn gehaald. De juiste hoeveelheid zouten en andere stoffen worden door de apparatuur toegevoegd voordat de spoelvloeistof de kunstnier in gaat. Hierdoor kan precies worden bepaald hoeveel zout, zuur, vocht en afvalstoffen aan het bloed onttrokken zullen worden. De spoelvloeistof en het bloed stromen in de kunstnier in tegenovergestelde richtingen omdat het effect daardoor groter is.
De apparaten;
De apparaten die met de kunstnier verbonden zijn, zijn veel groter dan de kunstnier zelf. Deze apparatuur zorgt voor het juiste verloop van de dialyse. De spoelvloeistof wordt verwarmd. Zo blijft het bloed op de juiste temperatuur waardoor de lichaamstemperatuur gelijk blijft. Ook zorgt de apparatuur ervoor dat de spoelvloeistof door de kunstnier wordt gepompt. Daarbij wordt ervoor gezorgd dat de druk die er op de spoelvloeistof staat, lager is dan de bloeddruk. Hierdoor kunnen het vlocht en de daarin opgeloste stoffen de membraan passeren. Verder regelt de apparatuur de samenstelling van de spoelvloeistof.